Determinatzailea eta determinatzaile sintagma

Abstract

Perpausean, aditza inguratuz, izen sintagmak, adpsizio sintagmak, predikatu osagarriak eta perpausak izan daitezkeela esana dugu. Atal honetan, orain arte izen sintagmatzat hartzera ohituak gauden sintagmak bestelako egiturak direla aldarrikatuko dugu, Determinatzaile sintagmak , alegia. Determinatzailea buru baitute.

Lehenbizi saiatuko gara argudiatzen zergatik DS eta ez, ia oraintsu arte esan izan den bezala, IS soila. IS baino zerbait gehiago da DS: DS-ren barneko osagaia da IS. DS-ren ardatza edo burua D(eterminatzailea) dela onartuko dugu. Mota desberdinetako elementuek osatua dago determinatzaileen multzoa: artikulua, erakusleak, zenbatzaileak, izenordainak eta abar. Determinatzaile honek ‘koroatzen’ du nolabait izenaren inguruan eraikitzen den sintagma hori, ohiko izen sintagma alegia. Erabat garatutako sintagma hau determinatzaile sintagmatzat hartuko dugu. Sintagma honen burua, ohiko eskemari jarraituz, determinatzailea da. Atal honetan determinatzaileen multzo ugaria aurkeztuko dugu lehenbizi. Ondoren, Determinatzaile Sintagma bera aurkeztuko dugu, bere osotasunean. Hots: atal honetan, jadanik aurkeztuak ditugun osagaiei (izen sintagmari, adjektibo sintagmari eta zenbatzaile sintagmari), beste bat gehituko diegu: determinatzaile sintagma. Honen burua, determinatzailea izango da.